In beginsel hoeft een werkgever geen ontslagvergoeding te betalen als de arbeidsovereenkomst van rechtswege eindigt en niet wordt verlengd. Maar, daar is één uitzondering op. Zelfs bij een einde van rechtswege, moet de werkgever soms een billijke vergoeding betalen. In dit artikel lees je hoe dat zit.

Niet helemaal vrij om niet te verlengen

De flexibiliteit van het ontslagrecht is voor een groot deel gebaseerd op de mogelijkheid om gedurende 2 jaar (maximaal 3) arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd met elkaar af te kunnen spreken. Bij een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd hebben partijen vooraf afgesproken wanneer de arbeidsovereenkomst eindigt. Het ontslagrecht komt daar dus niet aan te pas. De werkgever heeft ruime vrijheid om de arbeidsovereenkomst wel of niet te verlengen en hoeft dan geen vergoeding te betalen, als de arbeidsovereenkomst korter duurde dan 2 jaar. Duurde de arbeidsovereenkomst precies 2 jaar, dan moet natuurlijk al wel een transitievergoeding betaald worden.

In welke gevallen een werkgever of een werknemer recht hebben op een billijke vergoeding, vind je hier opgesomd.

Billijke vergoeding bij ernstig verwijtbaar handelen

De wetgever heeft de werkgever niet helemaal vrij spel gegeven. Als de arbeidsovereenkomst na een einde van rechtswege niet wordt verlengd als gevolg van ernstig verwijtbaar handelen of nalaten van de werkgever, kan de rechter twee soorten vergoedingen toekennen:

  • Naast de transitievergoeding een billijke vergoeding of;
  • Als er geen recht is op de transitievergoeding, alleen een billijke vergoeding.

Alles wat je wil weten over arbeidsovereenkomsten voor bepaalde tijd, ontdek je hier.

De lat ligt hoog. In het huidige arbeidsrecht vindt de rechter niet snel dat er sprake is van ernstig verwijtbaar handelen of nalaten. Bij de invoering van de Wet Werk en Zekerheid (WWZ) maakte de Minister duidelijk dat het moet gaan om uitzonderlijke gevallen. Inmiddels hebben we diverse voorbeelden gezien in de rechtspraak.

Niet verlengen wegens zwangerschap

Een medewerkster van een installatiebedrijf krijgt te horen dat haar arbeidsovereenkomst na 6 maanden niet wordt verlengd door haar zwangerschap. Haar leidinggevende stuurt per email:

“Samantha, er is besloten in overleg met Hans en Dennis om jou contract niet te verlengen. De reden hiervoor is jou zwangerschap, door jou zwangerschap zou je 17 weken uit de roulatie zijn. Deze kosten kunnen als groep niet voor onze rekening nemen. (dont shoot the messenger)”

Later ontkent de directeur dat de zwangerschap de echte reden is. De rechter gaat daar niet in mee en wijst een billijke vergoeding toe van € 3.000,- bruto, ongeveer gelijk aan 2 bruto maandsalarissen.

Discussie over oproepcontract, pauzes en ziekmelding

Een horecamedewerker start op basis van een nul-urencontract. Structureel werkt zij vrijwel fulltime. Op een gegeven moment ontstaat discussie over een ziekmelding, de werkgever accepteert dat niet. Verder is er discussie over pauzes en de arbeidsduur. Daar ontstaat een conflict uit. Enige tijd later laat de werkgever weten de arbeidsovereenkomst niet te willen verlengen. De werknemer is van mening dat zij is benadeeld doordat zij voor haar rechten is opgekomen en dat zij ziek is geworden door toedoen van de werkgever.

De rechter gaat daar niet in mee. Het Hof Amsterdam is van mening dat de werkgever telkens in gesprek is gebleven en dat het in het algemeen mogelijk is om een verschil van mening te hebben over pauzes de arbeidsduur. Dat de werknemer ziek is geworden door de werkgever, is ook niet vast komen te staan.

Gemiste kans om partner te worden

Een medewerker wordt bij Colliers binnengehaald als Head of Capital Markets met een salaris van ruim € 11.000,- bruto per maand. Partijen voeren gesprekken over een mogelijk aandeelhouderschap, maar die ketsen af. De werknemer krijgt te horen dat de arbeidsovereenkomst niet wordt verlengd en wil een vergoeding als compensatie.

De werkgever heeft een ruime vrijheid om de overeenkomst niet te verlengen. Dat er vaker een verschil van inzicht was, stond vast en dat was voldoende om de keuze te dragen.

Werkgever betaalt loon tijdens ziekte niet

De werkgever die tijdens ziekte geen of te weinig loon betaald, riskeert een discussie met de werknemer daarover. Als de arbeidsovereenkomst niet wordt verlengd, omdat partijen hierover discussiëren, dan is dat ernstig verwijtbaar van de werkgever. Dat leverde een billijke vergoeding op van € 1.000,- bruto.

Heb je vragen over een arbeidsovereenkomst voor bepaalde tijd, of de billijke vergoeding, neem dan vrijblijvend contact met ons op.